Powiat Lipnowski Powierzchnia: 1015,6 km² Mieszkanców: 66 150 Województwo: Kujawsko-Pomorskie Miasto powiatowe: Lipno Tablica rejestracyjna: CLI
Miasta: Lipno, Dobrzy? nad Wis?ą, Sk?pe
Gminy: Lipno, Dobrzy? nad Wis?ą, Sk?pe, Bobrowniki, Chrostkowo, Kikól, T?uchowo, Wielgie
W początkach pa?stwa polskiego najni?szą jednostką organizacji terytorialnej by?o opole, którego mieszka?cy zbierali si? na wspólne wiece do obrony grodu. W?aśnie od wyrazu wiec (powiadomi?) pochodzi wyraz powiat. Powiat lechicki z?o?ony by? z kilku opól czyli gmin. Powiat w dawnej Polsce by? okr?giem administracyjnym, który zastąpi? kasztelanie.
W XIV wieku na Ziemi Dobrzy?skiej pojawiają si? powiaty ze starostami na czele. Początkowo istnia?y jako jednostki sądownictwa szlacheckiego. Dopiero z czasem przej??y funkcje skarbowo-administracyjne i administracyjno-wojskowe. Powiat lipnowski pojawi? si? w 1371r. i mia? obszar 1252 km2. w ten sposób Lipno sta?o si? stolicą powiatu. Na ziemi Dobrzy?skiej istnia?y te? powiaty: dobrzy?ski i rypi?ski.
Powiat lipnowski w nie zmienionym kszta?cie istnia? do 1793r., do drugiego rozbioru Polski. Powiat lipnowski uzyska? status powiatu starości?skiego. Stan ten rwa? zaledwie do III rozbioru Polski w 1795r., kiedy to decyzją w?adz pruskich ca?a Ziemia Dobrzy?ska sta?a si? powiatem lipnowskim. Powiat w?ączony zosta? do departamentu p?ockiego. Utworzenie w 1807r. Ksi?stwa Warszawskiego i w 1815r. Królestwa Kongresowego nie przynios?o zmian administracyjnych, a Lipno dalej by?o stolicą wielkiego powiatu obejmującego ca?ą Ziemi? Dobrzy?ską.
Dopiero w 1866r., w wyniku represji carskich, wprowadzono nowy podzia? ziem polskich. Ziemia Dobrzy?ska pozostawa?a w guberni p?ockiej. Jednak w 1867r. z powiatu lipnowskiego wyodr?bniono powiat rypi?ski. Kolejne zmiany administracyjne nastąpi?y w 1915r. po zaj?ciu tego regionu przez wojska niemieckie. Niemcy znieśli dotychczasowy podzia? rosyjski na gubernie zast?pując je powiatami. 26 lutego 1916r. powiaty lipnowski i rypi?ski z?ączono w jeden powiat lipnowski. Ten stan utrzyma? si? do ko?ca I wojny światowej
Odzyskanie przez Polsk? niepodleg?ości w 1918r. spowodowa?o koniecznoś? przeprowadzenia reformy administracyjnej pa?stwa. Dlatego 14 stycznia 1919r. ukaza?o si? rozporządzenie Ministra Spraw Wewn?trznych o podziale Ziemi Dobrzy?skiej na dwa powiaty: lipnowski i rypi?ski. Na czele stan?li rządowi komisarze, a swoje funkcje sprawowali do wyborów starostów. Pierwszym lipnowskim starostą zosta? T. Świ?tochowski. Powiat lipnowski sk?ada? si? z dwóch gmin miejskich: Dobrzynia nad Wis?ą i Lipna oraz 17 wiejskich: Bobrownik, Chalina, Czarnego, Czernikowa, Dobrzejewic, Jastrz?bia, Kiko?a, K?okocka, Ligowa, Mazowsza, Narutowa, Nowogrodu, Osówki, Szpetala, Skepego, T?uchowa i Zadusznik. Powiat lipnowski mia? w 1921r. 15350 km2 i zamieszkiwa?o go 91911 osób.
W dniu 01 kwietnia 1938r. wesz?a w ?ycie ustawa z 12 VI 1937r. o zmianie granic województw.
Lipno z województwa warszawskiego w?ączono do województwa pomorskiego z siedzibą w Toruniu. Po wybuch II wojny światowej powiat lipnowski w?ączony zosta? do rejencji kwidzy?skiej w prowincji Gda?sk Prusy Zachodnie. Po wyzwoleniu w 1945r. przywrócono przedwojenny podzia? administracyjny. Siedzibą województwa by?a Bydgoszczy. Dalsze zmiany administracyjne nastąpi?y w 1955r. Z cz?ści powiatu lipnowskiego wyodr?bniono gromady i przekazano je do nowego powiatu golubsko - dobrzynskiego.
W dniu 28 maj 1975r. zlikwidowano powiaty i powo?ano województwo w?oc?awskie. Lipnowskie znalaz?o si? w województwie w?oc?awskim.
Wskutek reformy administracyjnej w dniu 1 stycznia 1999r. przywrócony zosta? powiat lipnowski o powierzchni 1015, 6 km2 i 68764 mieszka?ców. Starostą lipnowskim zosta? Wojciech Obernikowicz, a po jego śmierci urząd obją? Kazimierz Tu?odziecki. Sprawowanie funkcji Wicestarosty Rada Powiatu powierzy?a Miros?awowi Przybytkowi.
Tak wi?c Lipno znowu jest stolicą powiatu. Obecnie w sk?ad powiatu lipnowskiego wchodzą 3 miasta: Dobrzy? nad Wis?ą, Lipno i Sk?pe oraz 6 gmin: Bobrowniki, Chrostkowo, Kikó?, Lipno, T?uchowo i Wielgie.
|