Bytom jest jednym z najstarszych miast Górnego Śląska. Historia miasta si?ga XI w., kiedy powsta?y dwa wa?ne ośrodki: gród obronny na terenie dzisiejszego Wzgórza Św. Ma?gorzaty, który kontrolowa? najwa?niejsze trakty handlowe (?ączące Kraków ze Śląskiem - kierunek wschód-zachód i W?gry-Morawy z Wielkopolską - kierunek pó?noc-po?udnie) oraz osada targowa. Gród stopniowo traci? znaczenie, osada zaś sta?a si? zalą?kiem przysz?ego miasta. Jej serce stanowi? targ ulokowany mniej wi?cej w rejonie dzisiejszych ulic Józefczaka i Krakowskiej oraz dwie karczmy. Prawdopodobnie ju? ok. 1231 r. posiada?a w?asny kośció? parafialny pw. Najświ?tszej Marii Panny.

W 1254 r. ksią?? opolski W?adys?aw nada? jej prawa miejskie. Prawdopodobnie wtedy te? nastąpi?a pierwsza regulacja przestrzenna nowego miasta: w obr?bie owalnicowej osady wyznaczono prostokątny Rynek i szachownicowy uk?ad ulic i bloków zabudowy.
W 1281 r. Bytom sta? si? stolicą ksi?stwa bytomskiego powsta?ego po rozpadzie ksi?stwa opolskiego. Nowy w?adca - Kazimierz II rozpoczą? wkrótce budow? zamku (niestety nie dotrwa? do naszych czasów) i otoczy? miasto murami obronnymi z trzema bramami (wzd?u? dzisiejszych ulic: Korfantego, placu Grunwaldzkiego, Murarskiej, Browarnianej, placu Kościuszki, Józefczaka, Wa?owej, placu Klasztornego).
W ostatnich latach XII w. Zakon franciszkanów wzniós? przy dzisiejszym placu Klasztornym kośció? pw. Św. Miko?aja (dzisiejszy kośció? pw. Św. Wojciecha)., a w 1299 r. Ksią?e ufundowa? szpital pw. Św. Ducha usytuowany poza murami miejskimi, przed bramą Krakowską. Jego pozosta?ością jest kaplica pw. Św. Ducha.

Pomyślny rozwój miasta, którego podstawą by? handel i górnictwo kruszców (srebro, o?ów) trwa? do po?owy XIV w. Wtedy to nastąpi?o za?amanie górnictwa - osiągni?to tzw. poziom wodny, co uniemo?liwi?o dalsze wydobycie. Kryzys pog??bi? podzia? miasta na dwie cz?ści pomi?dzy ksi?cia cieszy?skiego i oleśnickiego.

W 1432 r. Bytom zdobyli husyci, w XVI w. n?ka?y go liczne po?ary (1515 r., 1526 r., 1529 r.) i zamieszki religijne. Dotkn??y go te? kl?ski związane z trwającą wojną trzydziestoletnią. W 1629 r. Bytom sta? si? miastem prywatnym Hencklów von Donnenrsmarck. Wszystko to spowodowa?o upadek miasta.
Sytuacja zmieni?a si? dopiero z początkiem XIX w. W 1808 r. Bytom przesta? by? w?asnością prywatną, miasto (w obr?bie murów obronnych) i przedmieścia zyska?y ten sam status prawny. Najbardziej zawa?y? na jego losach lawinowo rozwijający si? przemys? górniczy i hutniczy. W nied?ugim czasie Bytom sta? si? prawdziwym centrum administracyjno-us?ugowym i najwi?kszym ośrodkiem przemys?u na górnym Śląsku. Oko?o po?owy XIX w. przeniesiono do miasta siedzib? powiatu, w 1849 r. sąd i prokuratur? powiatową.
Wszystkie te zmiany znalaz?y odbicie w uk?adzie przestrzennym miasta. W 1827 r. ostatecznie zlikwidowano mury miejskie, nied?ugo potem rozpocz?to przebudow? centrum i scalenie go z dawnymi przedmieściami. Niewątpliwie najwa?niejszym przedsi?wzi?ciem by?o utworzenie w miejscu wyburzonych murów centrum administracyjno-handlowego i zarazem reprezentacyjnego placu miejskiego z promieniście wybiegającymi ulicami, wzorowanego na rozwiązaniach nowoczesnej urbanistyki francuskiej (dzisiejszy plac Kościuszki, niestety cz?ściowo wyburzony na prze?omie lat 70. i 80.).

Pod koniec XIX w. rozpocz??a si? intensywna wymiana istniejącej zabudowy. Kamienice przebudowywano w duchu modnych wówczas prądów ekletycznych, zwi?kszając jednocześnie liczb? kondygnacji i zag?szczając zabudow? podwórzy. Modernizowano równie? infrastruktur? miejską. W 1860 r. Bytom otrzyma? oświetlenie gazowe a w 1899 r. elektryczne, w 1868 r. uko?czono miejską kanalizacje, w 1894 r. wybudowano pierwszą regularną linie tramwajową.

Okres mi?dzywojenny przyniós? niewiele zmian w ścis?ym centrum (powsta?y m.in. budynki dzisiejszego kina "Gloria", Muzeum Górnośląskiego, dworca kolejowego), jednym z ambitniejszych przedsi?wzi?? by?a budowa Zak?adu Kąpielowego w Parku Miejskim. Powsta?o wiele kompleksów budynków mieszkalnych na terenie dawnych przedmieś? (najciekawsze z nich znajdują si? przy dzisiejszej ul. Axentowicza, placu Akademickim).