Powiat Pszczy?ski Powierzchnia: 473,46 km² Mieszkanców: 104 470
Województwo: Śląskie
Miasto powiatowe: Pszczyna Tablica rejestracyjna: SPS
Miasta: Pszczyna
Gminy: Pszczyna, Gocza?kowice-Zdrój, Kobiór, Mied?na, Paw?owice, Suszec
Powiat pszczy?ski znajduje si? w obr?bie Kotliny Oświ?cimskiej, b?dącej pod wzgl?dem tektonicznym zapadliskiem przedkarpackim powsta?ym na prze?omie dewonu i karbonu. Pó?nocną cz?ś? kotliny stanowi mezoregion Równina Pszczy?ska, która na zachodzie (gmina Suszec) styka si? z P?askowy?em Rybnickim (cz?ś? wy?yny śląskiej). Granic? tych mezoregionów stanowi wododzia? Wis?y i Odry .
Pod wzgl?dem klimatycznym powiat zasadniczo nie ró?ni si? od klimatu reszty kraju, gdy? le?y w strefie klimatu umiarkowanego- przejściowego mi?dzy morskim a lądowym. Obszar ten charakteryzuje si? stosunkowo wysoką sumą opadów atmosferycznych i znaczną d?ugością okresu wegetacyjnego. Bliskoś? Beskidu Śląskiego sprzyja ciep?ym wiatrom fenowym z po?udnia.
Na ziemi pszczy?skiej zachowa?y si? obszary starego drzewostanu, dawne Dolne i Górne Lasy Pszczy?skie, które jeszcze w latach trzydziestych XX w. nale?a?y do ksią?ąt pszczy?skich von Hochberg. ?owiectwo by?o jednym z wa?niejszych dzia?ów gospodarki leśnej ksią?ąt pszczy?skich.. W 1865 r. do rewiru leśnego Mi?dzyrzecze sprowadzono cztery ?ubry z Bia?owie?y, zapoczątkowa?o to ich hodowl?. Jankowickie ?ubry odegra?y wa?ną rol? w odnowieniu stada w Puszczy Bia?owieskiej po zawieruchach wojennych. Obecnie w Ośrodku Hodowli ?ubrów w Jankowicach na powierzchni 800 ha ?yje stado liczące oko?o 50 sztuk. W miejscowych lasach mo?na spotka? jelenie europejskie, jelenie sika, daniele, sarny, dziki, lisy, borsuki. Gniazduje bocian czarny i ptactwo wodno-b?otne (kaczki, perkozy, czaple, ?ab?dzie, chruściele, s?owiki). Obszar powiatu pszczy?skiego prawie w ca?ości nale?y do zlewiska Wis?y. Tylko niewielkie partie powiatu w gminie Paw?owice odwadniane są dop?ywami Piotrówki – prawostronnego dop?ywu Olzy oraz w gminie Suszec – rejon Rudziczki odwadniany jest przez Rud? dop?yw Odry. Przez teren powiatu przep?ywa rzeka Pszczynka z jej dwoma g?ównymi dop?ywami Dokawą i Korze?cem. Cz?ś? pó?nocnej granicy powiatu pszczy?skiego stanowi rzeka Gostynia, a po?udniowej brzeg jeziora Gocza?kowickiego oraz rzeka Wis?a.
Zbiornik Gocza?kowicki powsta? w latach 1950-1955 z przegrodzenia Wis?y na 67 km jej biegu. Przy maksymalnym poziomie pi?trzenia zbiornik ten osiąga powierzchni? ok. 32km2 oraz pojemnoś? 168 mln m3. Zbiornik ten s?u?y do zaopatrzenia w wod? pitną mieszka?ców Górnego Śląska .W 1987r. zosta? wybudowany na rzece Pszczynce Zbiornik ?ąka. Jego ca?kowita pojemnoś? wynosi 11,2 mln m 3 a powierzchnia maksymalna3,5 km2 .Dziś zbiornik ten jest terenem rekreacji i wypoczynku. Pod koniec 2OOOr. zosta? oddany zbiornik retencyjny Korzeniec (gmina Kobiór) po?o?ony w pobli?u ście?ki rowerowej, na skraju dawnej Puszczy Pszczy?skiej. W so?ectwie Suszec znajduje si? Ośrodek Rekreacyjny Gwaruś z akwenem wodnym. W okresie letnim mo?na tu uprawia? sporty wodne, w?dkarstwo, a tak?e korzysta? z kąpieli.
G?ówną rol? w gospodarce powiatu odgrywa rolnictwo, handel i us?ugi. Rolnictwo cechuje wysoka kultura upraw i hodowli. Na równie wysokim poziomie postawione jest ogrodnictwo oraz produkcja i przetwórstwo pieczarek. Podobnie jak w ca?ym województwie przewa?ają gospodarstwa ma?e , których przeci?tna powierzchnia wynosi 4,5 ha. W powiecie pszczy?skim wyst?puje równie? hodowla ryb, g?ównie w gminie Paw?owice i Mied?na. Hoduje si? przede wszystkim karpia. Na terenie powiatu dzia?ają 3 kopalnie w?gla kamiennego –„Pniówek” w Paw?owicach, „Krupi?ski” w Suszcu i „Piast Ruch II” w Woli. Inne du?e zak?ady to Fabryka Elektrofiltrów „Elwo” w Pszczynie i Zak?ady Produkcji Gazów Technicznych „Linde Gaz Polska” w Gocza?kowicach Zdroju. Gmina Paw?owice jest uczestnikiem Specjalnej Katowickiej Strefy Ekonomicznej, Podstrefy Jastrz?bie –?ory. W gminie Mied?na powo?ano Centrum Przedsi?biorczości S. A.
W regionie pszczy?skim w XVIII i XIX wieku rozwin??a si? kultura ludowa, mająca wiele cech wspólnych z kulturą ludową innych ziem śląskich. Wszystkie obiekty drewniane na pszczy?skiej wsi budowane by?y w technice wie?cowej na zrąb. Najstarszym zachowanym typem budynków wiejskich są stodo?y, które posiadają archaiczną konstrukcj? dachu, zwaną sochowo-ślemieniową. Cha?upy tutejsze by?y zawsze szeroko frontowe, przewa?nie dwutraktowe z sienią biegnącą na przestrza?. Inne wiejskie obiekty to: masztalnie, stajnie , wozownie i spichlerze, obory oraz chlewy .Wszystkie typy obiektów regionu pszczy?skiego mo?emy podziwia? w skansenie Zagroda Wsi Pszczy?skiej. To tu od ponad 13 lat organizowane są Spotkania pod Brzymem, świ?to kultury ludowej. W spotkaniach uczestniczy kilkadziesiąt zespo?ów ludowych i kapel z ca?ego regionu. Kiermasz twórców ludowych prezentuje zachowaną jeszcze sztuk? malowania, haftowania czy rze?bienia w drewnie. Osobnym zagadnieniem są drewniane wiejskie kośció?ki. Najstarsze i najciekawsze to kośció?ki w Grzawej, Mied?nej, Wiśle Ma?ej, ?wiklicach. Stanowią one najwy?szy kunszt ludowych artystów .Mo?emy je podziwia? w?drując opisanymi szlakami.
STRÓJ
Tradycje pszczy?skiego stroju troskliwie kultywuje istniejący od 1960r. Zespó? Regionalny Pszczyna, który zbiera, dokumentuje i prezentuje na scenie pieśni, ta?ce, obrz?dy i zwyczaje tego regionu. Twórcą zespo?u jest badacz kultury i tradycji ziemi pszczy?skiej Aleksander Spyra.
W wielu wioskach pszczy?skich powsta?y zespo?y, które z powodzeniem prezentują dawne tradycje, pieśni związane z kulturą ludową tej ziemi. Bardziej znane zespo?y dzia?ają w Frydku, Woli, Jankowicach, Rudo?towicach, Gocza?kowicach Zdroju, Jarząbkowicach, Mizerowie.
Warto tak?e wspomnie? o pszczy?skim chórze mieszanym Lutnia: Chórze o wielkich tradycjach patriotycznych, ma ju? ponad 90 lat. To najstarszy chór na Górnym Śląsku.
Od ponad 20 lat w sali lustrzanej pa?acu pszczy?skiego odbywają si? „Wieczory u Telemanna”. Jest to festiwal muzyki barokowej, który odbywa si? co roku w pa?dzierniku, na pamiątk? pobytu na zamku w Pszczynie s?ynnego niemieckiego kompozytora Georga Philippa Telemanna (1684-1767). W swej twórczości wykorzysta? muzyk? ludową ziemi pszczy?skiej.
Zapraszamy na pi?kną ziemi? pszczy?ską
|
Śląskie
