Powiat Lubelski Powierzchnia: 1679,42 km² Mieszkanców: 139 429 Województwo: Lubelskie Miasto powiatowe: LublinTablica rejestracyjna: LUB
Miasta: Be??yce, Bychawa
Gminy: Be??yce, Bychawa, Borzechów, Garbów, G?usk, Jab?onna, Jastków, Konopnica, Krzczonów, Niedrzwica Du?a, Niemce, Strzy?ewice, Wojciechów, Wólka, Wysokie, Zakrzew,
Najstarsze ślady bytności cz?owieka w okolicach Lublina pochodzą ze schy?ku m?odszej epoki kamiennej (ko?o Mi?ocina znaleziono ślady grobowca kamienno-ziemnego, datowanego na ok. 3 tys. lat p.n.e.). W VII wieku w Lublinie istnia? zespól osadniczy, a okolice zamieszkiwali L?dzanie, nale?ący zapewne do pa?stwa Wiślan (w okolicy Majdanu Kr??nickiego znaleziono kurhan, w Motyczu i Garbowie odkryto wczesnośredniowieczne grodziska).
W pa?stwie pierwszych Piastów omawiane tereny by?y traktowane jako peryferyjne, mniej znaczące od innych. W czasie rozbicia dzielnicowego Lubelszczyzna nale?a?a do dzielnicy sandomierskiej. Zapoczątkowano wówczas sprzeda? bąd? te? nadawanie ksią??cych ziem mo?nym lub Kościo?owi; rozwin??o si? w ten sposób osadnictwo. Kiedy w 1317 roku Lublin uzyska? prawa miejskie, W?adys?aw ?okietek wyda? zgod? na lokacj? kompleksu majątkowego Firlejów m.in. w Dąbrowicy i w Motyczu, które to dobra stanowi?y wcześniej w?asnoś? ksią??cą. Na znaczenie Lubelszczyzny wp?yną? w tym czasie rozwój dróg handlowych biegnących ze Śląska i pa?stwa krzy?ackiego na Ruś i nad Morze Czarne.
Osadnictwo drobnomieszcza?skie nasili?o si? tu za panowania Kazimierza Wielkiego i Ludwika W?gierskiego. Za Jagiellonów Lubelszczyzna sta?a si? dzielnicą centralną, zyska?a na znaczeniu gospodarczym i politycznym. W?asnoś? ziemska przechodzi?a z rąk królewskich w posiadanie szlachty; powsta? system gospodarki folwarcznej.
W XVI wieku Lublin sta? si? ośrodkiem ruchu ró?nowierczego. Do szlachty walczącej z Kościo?em nale?eli m.in. Szamotulscy z Dysa, Firlejowie z Dąbrowicy, Gorajscy z Kr??nicy. W XVII wieku, w okresie powstania Chmielnickiego na Ukrainie, nasili?y si? antyszlacheckie wystąpienia ch?opów. Pó?niej mieszka?cy Lublina i okolic brali udzia? w powstaniu kościuszkowskim. Po upadku powstania na Lubelszczy?nie okolice miasta przesz?y pod w?adanie si? rosyjskich, pó?niej austriackich. W 1809 roku, podczas wojny Francji z Austrią, gdy Lublin zosta?, zaj?ty przez korpus ks. Józefa Poniatowskiego, do wojska garn?li si? ochotniczo ch?opi. Gdy w ko?cu Lubelszczyzna znalaz?a si? w granicach Ksi?stwa Warszawskiego, mieszka?cy ponosili ci??ary związane z utrzymywaniem i rozbudową armii napoleo?skiej. W styczniu 1813 roku miasto zaj??y wojska rosyjskie. Po Kongresie Wiede?skim Lublin i okolice wesz?y w sk?ad Królestwa Polskiego. Po upadku powstania listopadowego w 1831 roku narasta?y silne antagonizmy mi?dzy dworem i wsią. W latach 1861-1862, na wieś? o zniesieniu podda?stwa ch?opów w Rosji mia?y miejsce ruchy ch?opskie, st?umione przez w?adze carskie. Po upadku Powstania Styczniowego na Lubelszczy?nie po kl?sce pod Fajs?awicami (24 sierpnia 1863 roku), mimo ogromnych strat: wyniszczenie m?odzie?y, wyroki śmierci i zes?ania, ruina gospodarcza - dosz?o jednak do uw?aszczenia ch?opów.
Wreszcie pod koniec XIX wieku nastąpi?o o?ywienie rolnictwa i hodowli. Gospodarstwa folwarczne w okolicach Lublina posiadali m. in.: Czetwerty?ski (Jastków) i Broniewski (Garbów). Podczas wystąpie? w 1905 roku we wsiach Lubelszczyzny mia?y miejsce liczne rozruchy - ch?opi odmawiali p?acenia podatków, bojkotowali pobór do wojska, manifestowali polskoś?. W czasie I wojny światowej 30 lipca 1915 roku Lublin zosta? zaj?ty przez Austriaków. Front zostawi? za sobą znaczne spustoszenie - zniszczono ca?e wsie. Okupant austriacki prowadzi? rabunkową gospodark?. We wsiach tworzy?y si? opozycyjne komitety folwarczne.
W okresie mi?dzywojennym okolice Lublina by?y zaniedbane pod wzgl?dem gospodarczym, rezultatem ustawy o reformie rolnej z 1925 roku by?o zmniejszenie obszaru folwarków.
Po wybuchu II wojny światowej, gdy 17 września 1939 roku hitlerowcy zaj?li miasto, na mieszka?ców wsi na?o?ono maksymalne kontyngenty. Lubelszczyzna mia?a by? rezerwatem dla ?ydów z ca?ej Europy. Z początkiem 1940 roku zaniechano tej koncepcji, planując tworzenie rejonu nasiedle?czego dla Niemców. Zanim dosz?o do realizacji tego antypolskiego planu, rozlokowano w 1940 roku we wsiach Lubelszczyzny ludnoś? polską, wysiedloną z terenów w?ączonych do Rzeszy. Okolice Lublina nabra?y znaczenia strategicznego przed napaścią Niemców na ZSRR. a spo?ecze?stwo organizowa?o tu ruch oporu od początku okupacji. Partyzanci Armii Krajowej, Batalionów Ch?opskich i Gwardii Ludowej (pó?niej Armii Ludowej) uwalniali m?odzie? polską z obozów pracy, prowadzili dywersj? kolejową, próbowali zapobiega? pacyfikacjom wsi. W okolicach Motycza walczy? m. in. oddzia? F. Woli?skiego ps. "Franek", ko?o Garbowa - oddzia? S. Jegiera ps. "Emil", na terenie Jastkowa -oddzia? A. Sarkisowa ps. "Szaruga".
W nocy z 22 na 23 lipca 1944 roku podesz?y pod Lublin wojska I Frontu Bia?oruskiego. Nast?pnie 24 lipca skapitulowa?a niemiecka za?oga miasta. Wówczas do Lublina przeniesiono PKWN, który istnia? tu do momentu zdobycia Warszawy. Po wojnie na Lubelszczy?nie przystąpiono do realizacji reformy rolnej.
Przebudowa pa?stwa i gospodarki zainicjowana z początkiem lat dziewi??dziesiątych zaowocowa?a reformą samorządową, w wyniku której w styczniu 1999 roku wprowadzono dwa kolejne szczeble administracji: samorządowe powiaty i samorządowo-rządowe województwa. Powiat to jednostka zasadniczego podzia?u terytorialnego kraju, obejmująca ca?e obszary graniczących ze sobą gmin albo ca?y obszar miasta na prawach powiatu.
Teren powiatu obejmuje zwykle w miar? jednorodny obszar ze wzgl?du na uk?ad osadniczy i przestrzenny oraz wi?zi spo?eczne i gospodarcze, zapewniające mo?liwoś? wykonywania zada? publicznych. Tak wi?c powiat - to lokalna wspólnota samorządowa, mająca osobowoś? prawną. Zakres dzia?ania i zadania powiatu określa jednoznacznie ustawa z dnia 5 czerwca 1998r. o samorządzie powiatowym. W?adze powiatu to dwa organy: rada powiatu (jako organ stanowiący i kontrolny) oraz zarząd powiatu (jako organ wykonawczy). Rada powiatu obraduje na sesjach zwo?ywanych w miar? potrzeby, co najmniej jednak raz na kwarta?. Zarząd wykonuje uchwa?y rady powiatu i zadania powiatu określone przepisami prawa. Zadania te są realizowane przy pomocy starostwa powiatowego, kierowników powiatowych s?u?b, inspekcji i stra?y oraz jednostek organizacyjnych powiatu, które wspólnie tworzą powiatową administracj? zespoloną.
Powiat reprezentowany jest przez starost?, który zarazem organizuje prac? zarządu powiatu i starostwa powiatowego oraz kieruje sprawami powiatu. Powiat lubelski to obszar o powierzchni 1679 km2,zamieszkiwany przez 135 tys. mieszka?ców. Stanowi go 16 gmin: gmina i miasto Be??yce, gmina i miasto Bychawa, gminy - Borzechów, Garbów, G?usk, Jab?onna, Jastków, Konopnica, Krzczonów, Niedrzwica Du?a, Niemce, Strzy?ewice, Wojciechów, Wólka, Wysokie, Zakrzew.
To region zdecydowanie rolniczy - powierzchnia u?ytków rolnych stanowi 75,94 %, powierzchnia lasów to 9,44 %. ?ycie w tej cz?ści kraju jest dzisiaj trudne. Dochody mieszka?ców są ni?sze od przeci?tnych w kraju, a perspektywa wejścia do Unii Europejskiej mo?e spowodowa? zwi?kszoną migracj? za lepszymi warunkami ?ycia. Szans? dla tego regionu nale?y upatrywa? w przekszta?ceniach rolnictwa i rozwoju turystyki. Aby jednak na wsi mog?y powsta? nowe miejsca pracy, potrzebna jest rozwini?ta infrastruktura techniczna. Pod tym wzgl?dem ca?a Lubelszczyzna ró?ni si? in minus od reszty kraju.
Niemiecki Instytut Badawczy Empirica GmbH z Bonn - wg bada? przeprowadzonych w 1992 roku, podczas których przeanalizowa? pod kątem lokowania inwestycji ponad 150 regionów w ca?ej Europie- uzna? miasto Lublin i okolice (wśród 16 miast europejskich; w tym w Polsce jeszcze Pozna? i Wroc?aw) za jedno z najlepszych miejsc do prowadzenia biznesu i zak?adania w?asnych firm w Europie Środkowej i Wschodniej. Przed powiatem lubelskim - jako bezpośrednio przyleg?ym do Lublina rysuje si? wi?c, wg tych prognoz, optymistyczna perspektywa, poprzedzona jednak koniecznością du?ego nak?adu pracy i wymagająca sporych zasobów finansowych. Póki co, inicjatywy lokalne - to za ma?o. Muszą one mie? poparcie spo?eczne, przek?adające si? na decyzje rad gmin oraz dzia?ania o charakterze systemowym, b?dące drogami do realizacji celów. Aby plany optymistycznej, stabilnej przysz?ości powiatu lubelskiego przybra?y realny kszta?t, mo?na i nale?y jeszcze wiele zrobi?. Czuwa i pracuje nad tym Zarząd Powiatu Lubelskiego wspierany i kontrolowany przez Rad? Powiatu Lubelskiego.
|
Lubelskie
