Urzad Miejski Ostro??ka
Plac gen. Józefa Bema 1
07-410 Ostro??ka
tel. (29) 764 68 11
Koscioly i Parafie Szpitale Policja, Straz Miejska i Pozarna
Firmy
Zdawa? by si? mog?o, ?e miasto wyros?e w cieniu wielkiej puszczy winno wieś? spokojny dostatni ?ywot, rozwija? si? w oparciu o obfite dary natury, na marginesie wielkich dziejowych zawieruch. A jednak sta?o si? inaczej.
Historia hartowa?a ostro??czan w licznych dramatycznych zdarzeniach, nie szcz?dzi?a miastu wznios?ych czynów okupionych latami wyrzecze?, naznaczonych ofiarnością mieszka?ców w obronie narodowej to?samości. Krótki, bo zaledwie 40-letni okres dobrobytu zawar? si? mi?dzy rokiem 1526, kiedy miasto wraz z resztą Ksi?stwa Mazowieckiego w?ączone zosta?o do Korony Polskiej, a rokiem 1564, gdy ogromny po?ar spustoszy? nadnarwia?ski gród. W lustracji przeprowadzonej w 1565 roku, której fragment cytuje w swym dziele "Ostro??ka Dzieje miasta" Zofia Niedzia?kowska, stwierdzono: "To miasteczko roku przesz?ego zgorza?o do gruntu, ratusz i kośció? nie osta?, jeno dwór królewski". Przez nast?pne 50 lat nie zdo?a?o si? ono pod?wigną? z owego nieszcz?ścia.
Tymczasem wiek XVII zapoczątkowa? w Polsce pasmo konfliktów wojennych, które nie omin??y równie? Ostro??ki.
Najpierw miasto znalaz?o si? na szlaku "potopu szwedzkiego", wojny pó?nocnej i sukcesyjnej o tron polski. Przetoczy?y si? przeze? wojska polskie, szwedzkie, saskie i rosyjskie, niszcząc je i pustosząc.
Gdy w drugiej po?owie XVIII wieku pojawi?a si? w ko?cu szansa na stabilizacj?, a ?ycie gospodarcze uleg?o o?ywieniu - targowica i w jej konsekwencji wojna polsko-rosyjska przerwa?y ten pomyślny trend. Dramatyczna próba zapobie?enia trzeciemu rozbiorowi Polski poprzez wzniecenie powstania kościuszkowskiego mia?a swój prolog w?aśnie w Ostro??ce. Kiedy w lutym 1794 roku zapad?y decyzje o redukcji w armii polskiej, Antoni Madali?ski, dowódca I Wielkopolskiej Brygady Kawalerii, stacjonujący ze swoim sztabem w Ostro??ce, ruszy? z wojskiem 12 marca pod os?oną nocy w kierunku Krakowa, gdzie przebywa? Tadeusz Kościuszko. Marsz Brygady Madali?skiego, wią?ąc si?y nieprzyjaciela, przyspieszy? decyzj? o insurekcji kościuszkowskiej.
Nie up?yn??y nawet dwie dekady, gdy Ostro??ka ponownie znalaz?a si? w centrum wojennego teatru. 16 lutego 1807 roku dosz?o na przedpolach miasta do zwyci?skiej bitwy wojsk napoleo?skich nad rosyjskimi. O wadze tej wygranej świadczy fakt, i? nazw? Ostro??ki wyryto na ?uku Triumfalnym w Pary?u.
Jednak triumf Napoleona zako?czy? si? kilka lat pó?niej pora?ką i pośpiesznym odwrotem cesarza Francuzów spod Moskwy przez Ostro??ką w grudniu 1812 roku.
By? to zarazem kres krótkiego bytu Ksi?stwa Warszawskiego, w granicach którego znalaz?a si? Ostro??ka. W roku 1815 decyzją kongresu wiede?skiego na 5/6 terytorium Ksi?stwa Warszawskiego utworzono Królestwo Polskie z carem Rosji jako królem.
Jednak ten sztuczny twór pod protektoratem Rosji nie sprzyja? stabilizacji. Ju? kilkanaście lat pó?niej, 26 maja 1831 roku rozegra?a si? pod Ostro??ką kolejna bitwa, która przesz?a do historii jako najwi?ksza batalia stoczona w czasie powstania listopadowego. W bitwie tej szczególnie zas?u?y? si? Józef Bem. Dzi?ki szybkiemu atakowi dowodzonej przez niego czwartej baterii lekkokonnej artylerii, wojska carskie zosta?y zatrzymane i odrzucone na pozycje wyjściowe. Za czyn ten, który jednak opó?ni? tylko kl?sk? powstania, Bem odznaczony zosta? krzy?em Virtuti Militari i awansowa? do stopnia pu?kownika. Ostro??czanie uczcili pami?? pó?niejszego genera?a wznosząc mu na placu jego imienia pomnik-popiersie d?uta Edmunda Matuszka. Pomnikiem upami?tniono równie? Czwartaków, którzy polegli w czasie powstania listopadowego broniąc Ostro??ki. W trakcie krwawych powsta?czych walk miasto uleg?o ogromnym zniszczeniom. Nim zdo?a?o odbudowa? swój miejski organizm, nast?pne powsta?cze wrzenie w?ączy?o je w wir wydarze?. W powstanie styczniowe 1864 roku, poprzedzone konspiracyjną dzia?alnością, kuciem kos i organizowaniem partyzantki, zaanga?owali si? ostro??czanie i okoliczni Kurpie. Pi?kną kart? w tych latach zapisa? ostro??cki kośció? i klasztor Bernardynów, w którego podziemiach ukrywano powsta?czą bro?. Dzi?ki fortelowi zakonników nie wpad?a ona w r?ce wroga, lecz pos?u?y?a jako or?? powsta?com. Po upadku powstania nasta? nieco d?u?szy okres wzgl?dnego, bo przecie? naznaczonego niewolą, spokoju. Wybudowano kolej. Nastąpi?o o?ywienie gospodarcze, ściśle jednak powiązane ze strategicznym po?o?eniem "niepokornego" miasta i ulokowaniem w nim du?ego garnizonu wojsk rosyjskich.
Cisza przed kolejną dziejową burzą nie trwa?a zbyt d?ugo. Pierwsza wojna światowa wciągn??a Ostro??k? niemal od razu w tok swych dzia?a?. Z walk roku 1915, a nast?pnie wojny polsko-bolszewickiej w roku 1920, Ostro??ka wysz?a jako jedno z najbardziej zniszczonych miast II Rzeczypospolitej. I znów, nim zdo?a?a zabli?ni? rany, przetoczy?y si? przez nią fronty II wojny światowej.
Mazowieckie
