Urząd Miejski Krosno
ul. Lwowska 28a, ul. Staszica 2
38-400 Krosno
tel. (13) 43 675 43
Kościo?y i Parafie Szpitale Policja, Stra? Miejska i Po?arna
Firmy
Szlak dziedzictwa kulturowego jest rezultatem realizacji projektu "TRASA ROZWOJU". W ramach wdra?ania projektu zosta?a opracowana koncepcja i przebieg trasy zwiedzania miasta Krosna, zosta?a ona wyznakowana poprzez wykonanie tablic informacyjnych w trzech j?zykach przed najwa?niejszymi obiektami.
Lista zabytkowych obiektów znajdujących si? na trasie "Szlaku dziedzictwa kulturowego."
Budynek dawnej hali targowej, wzniesiony na prze?omie XIX i XX w., adaptowany do celów wystawienniczych w 1982 r.
Za?o?ony przed wybuchem I wojny światowej. Spoczywają tu prochy wielu krośnian, którzy uczestniczyli w walkach o niepodleg?oś? Ojczyzny (1914-1921 i 1939-1945; Grób Nieznanego ?o?nierza) i zas?u?yli si? dla miasta, regionu i kraju w dziele twórczej pracy w okresie 1918-1939 oraz po II wojnie światowej.
Reprezentacyjna budowla (mieści?a kasyno i sal? bankietową) o cechach neorenesansowych wzniesiona w latach 1893-1894. Jej projektantem i budowniczym by? arch. Adolf Stapf z Tarnowa. Sgraffitowy fryz z tematyką naftową i tkacką wykona? Franciszek Daniszewski.
Wzniesiony w latach 1908-1909; dekoracja fasady w stylu secesji z god?ami Korony i Litwy oraz herbem miasta. Do II wojny światowej ognisko ?ycia spo?eczno-kulturalnego mieszczan i rzemieślników (Cech Wielki). Po wojnie siedziba Cechu Rzemios? Ró?nych.
Staną? w latach 1898-1899 wg projektu Jana Sas Zubrzyckiego, rozbudowany ok. 1908 r. Mieści? tak?e pracowni? artysty. Przyk?ad architektury malowniczego eklektyzmu. Sgraffita na fasadzie wykonali: Andrzej Lenik i Seweryn Bieszczad.
Zbudowany w latach 1903-1904 wg projektu i pod kierownictwem Oskara ?ozi?skiego, otrzyma? dekoracj? plastyczną z motywami secesji. Ten reprezentacyjny obiekt by? siedzibą poczty oraz w?adz powiatu (do 1975 r.), nast?pnie województwa (do 1986 r.), a od 1993 r. miasta Krosna.
Od XIV w. do 1626 r. rezydencja biskupów przemyskich po?ączona z systemem fortyfikacji miejskich. G?ówny trzon zabytkowej budowli (skrzyd?o zachodnie z tarczami herbowymi, portalem i sienią) pochodzi z lat 1638-1646. Rozbudowano ją i przekszta?cono w XIX-XX w. Obecnie Muzeum Podkarpackie.
Wzniesiony w I po?owie XIX w. w stylu klasycystycznym. B?dąc w?asnością przedsi?biorcy Edmunda Stawickiego, mieści? urząd pocztowy (do 1905 r.). Od 1892 r. istnia?a w nim pierwsza krośnie?ska drukarnia, którą w 1888 r. za?o?y? drukarz Wojciech Lenik (funkcjonowa?a tu do 1990 r.).
Wzniesiony w latach 1903-1904 wg projektu Jana Sas Zubrzyckiego. Wewnątrz pozosta?ości polichromii autorstwa artysty, absolwenta krakowskiej Szko?y Sztuk Pi?knych i Akademii w Monachium, ucznia Jana Matejki.
Klasycystyczny, wzniesiony w 1826 r. Przebudowany w XX w. W II po?owie XIX w. by? siedzibą Starostwa Powiatowego.
W dzieci?stwie mieszka? tu Jan Szczepanik, wybitny wynalazca zwany "polskim Edisonem". Od 1888 r. w?asnoś? lekarza miejskiego dr med. Dionizego Mazurkiewicza, powsta?ca z 1863 r. i jego rodziny.
Zgromadzenie za?o?one przez Mari? Teres? Ledóchowską w 1894 r. Pierwszy - macierzysty dom zakonny w Krośnie wzniesiony w latach 1929-1930 wg projektu arch. Stanis?awa Bergmana.
Muzeum Misyjne: eksponaty z misji; ozdoby, bro?, przedmioty kultu, instrumenty muzyczne, okazy przyrodnicze.
Wzniesiona w latach 1637-1651 z fundacji Wojciecha Roberta Portiusa. Trójkondygnacyjna, nakryta baniastym he?mem z kolumienkową latarnią, którego obecny kszta?t jest wynikiem restauracji zrealizowanej u schy?ku XIX wieku wed?ug proj. arch. Tadeusza Stryje?skiego. Wewnątrz trzy dzwony: Urban, Jan i Marian, odlane w 1639 roku nak?adem Wojciecha Roberta Portiusa, przez ludwisarzy Stefana Meutela i Jerzego Oliviera. Najwi?kszy - Urban, mierzący w dolnym obwodzie 490 cm, jest jednym z najwi?kszych dzwonów w Polsce.
Wzniesiony w latach 1660-67, z fundacji Stanis?awa Zaremby, z cz?ściowym wykorzystaniem fortyfikacji miejskich. Przez ponad stulecie mieści? uczelni? jezuicką odznaczającą si? wyjątkowo wysokim poziomem nauczania. Nieregularny czworobok dziedzi?ca wewn?trznego zamyka? od pó?nocy (zburzony w roku 1807) kośció? jezuitów p.w. Niepokalanego Pocz?cia N.P. Marii - jedna z 7 świąty? jakie wzniesiono w mieście do po?owy XVII wieku. Po kasacie zakonu w roku 1773, gmach mieści? szko??, a nast?pnie szpital wojskowy. Po po?arze w roku 1849 odbudowany w ko?cu XIX wieku. Obecnie siedziba Pa?stwowej Wy?szej Szko?y Zawodowej w Krośnie.
Wzniesiony kosztem miasta wg projektu arch. Boles?awa Ma?kowskiego przez spó?k? budowlaną Fleisch, Jaworski, ?ozi?ski (1904-1905); w l. 90. XX w. poddany kapitalnemu remontowi. W bryle d. Szko?y Realnej i d. Gimnazjum dominuje neogotyk. W 1973 r. przed fasadą staną? pomnik patrona szko?y autorstwa artysty Stanis?awa Kochanka.
Wzniesiony w latach 1910-1913 wg projektu Stanis?awa Bergmana. W 1912 r. zamontowano zegar z Fabryki Zegarów Wie?owych M. Mi?sowicza w Krośnie. W okresie I i II wojny pe?ni? funkcj? szpitala wojskowego.
Wzniesiony w latach 1898-1899 zapewne wed?ug planów malarza Franciszka Daniszewskiego. Pierwotnie mieści? sal? gimnastyczną Towarzystwa, w okresie mi?dzywojennym wn?trze pe?ni?o równie? funkcj? sali teatralnej i kinowej. Obecnie Kino "Sokó?".
Wzniesiona w po?owie XVI wieku przez rodzin? Hesnerów. W posiadaniu Portiusa od 1627 roku, na skutek jego ma??e?stwa z Anną z Hesnerów. Gruntownie przebudowana w roku 1908. Z czasów Portiusa zachowa? si? m.in. pó?norenesansowy kamienny portal arkadowy, z pod?uczem zdobionym kasetonami i rozetami. W kluczu portalu data 1640 i monogramy: R P (Robert Portius) i A P (Anna Portiusowa).
Wzniesiona w XV wieku, przebudowana w stylu renesansowym w I po?owie XVI stulecia. W podcieniu zachowane cztery kamienne kolumny jo?skie z po?owy XVI wieku i bogaty renesansowy portal w kszta?cie pó?kolistej arkady. W zwie?czeniu tarcza z or?em polskim i monogramem Zygmunta Starego. W kluczu arkady tarcza z gmerkiem i literami I S (Ieronim Stano), odnoszącymi si? do ówczesnego w?aściciela kamienicy, rajcy krośnie?skiego Hieronima Stano.
Wzniesiona zapewne w XVII w., przebudowana (w pomieszczeniach parteru i w przelotowej sieni sklepienia krzy?owe i kolebkowe). W XIX-XX w. w?asnoś? miasta. Popularnie zwana magistratem. W okresie 1879-1993 pe?ni?a funkcj? ratusza (siedziba w?adz Krosna). Od 2000 r. rektorat Pa?stwowej Wy?szej Szko?y Zawodowej.
Wzniesiona w I po?owie XVI w. Zwana D?ugoszowską (od w?aściciela wójta sądowego Jana D?ugosza). W XIX w. by?a w?asnością Leopolda Chodackiego, który prowadzi? w niej "Aptek? pod Jednoro?cem". W 1867 r. kamienic? wraz z apteką naby? Wojciech Pik, aptekarz, radny i burmistrz Krosna. Tu urodzi? si? jego syn Franciszek Pik, poeta, nowelista i t?umacz (ps. Mirandola).
Ufundowana w latach 1647-1648 przez Stanis?awa Oświ?cima. Wzniesiona wed?ug projektu Wincentego Petroniego z Mediolanu. Dekoracja sztukatorska wn?trza autorstwa Jana Chrzciciela Falconiego. W polu środkowym o?tarza obraz Św. Stanis?aw wskrzeszający Piotrowina. Na ścianach sześ? portretów przedstawicieli rodziny Oświ?cimów, wśród nich dwa ca?opostaciowe Stanis?awa i Anny. Pod kaplicą sklepiona krypta dost?pna z wn?trza kościo?a, z trumnami Stanis?awa Oświ?cima i Anny Oświ?cimównej.
Dawny cmentarz ?ydowski za?o?ony zapewne pod koniec XIX w., podobnie jak gmina ?ydowska w Krośnie. Wcześniejsze pochówki krośnie?skich ?ydów na kirkucie w Korczynie i Rymanowie.
W obecnym kszta?cie architektonicznym wzniesiony na prze?omie XV i XVI w., posadowiony w po?udniowo-wschodnim naro?niku dawnych murów obronnych. Murowane pi?tro, z 1591 roku, fundowa? Jerzy Mniszech - wojewoda sandomierski. Pierwotnie klasztor wchodzi? w sk?ad dobrze ufortyfikowanego kompleksu zabudowa?, z których dwa skrzyd?a zachowane do dziś, wzniesione na planie w?gielnicy, nakrywa? dach pogrą?ony zwie?czony renesansową attyką. W refektarzu klasztornym drewniany belkowy strop z ko?ca XVI w., z inskrypcją ?aci?ską wyrytą na tragarzu środkowym. W po?owie
XV w. miejsce pobytu św. Jana z Dukli.
Wznoszony od 1923r. przez Towarzystwo Akcyjne Polskie Huty Szk?a na terenie posiad?ości rodziny Kaczkowskich. W 1944 r. zniszczony, odbudowany tu? po wojnie.
Pa?acyk Kaczkowskich wzniesiony w 1904 r., u?ytkowany jako Zak?adowy Dom Kultury Krośnie?skich Hut Szk?a.
Początkami swymi si?ga prze?omu XIII i XIV stulecia. Z tego czasu pochodzą dolne, kamienne partie prezbiterium. Przebudowany na prze?omie XIV i XV w., staraniem podkanclerzego Klemensa z Moskorzewa, w 1 po?owie XV wieku rozbudowany o korpus nawowy. Wyposa?enie wn?trza neogotyckie - ufundowane w miejsce starszego, zniszczonego przez po?ar w roku 1872. Wśród ocala?ych fragmentów relikty malowide? ściennych z początku XV i XVI w., zw?aszcza cztery okaza?e nagrobki szlacheckie: renesansowy - Jana Kamienieckiego, autorstwa Jana Marii Padovano; pó?norenesansowy - Jana i El?biety J?drzejowskich, z warsztatu Santi Gucciego; manierystyczny - Barbary z Kamienieckich Mniszchowej, autorstwa Jakuba Trwa?ego; wczesnobarokowy - Jadwigi z W?odków Firlejowej, autorstwa Jana Lukiana Reitino.
Kośció? p.w. Podwy?szenia Krzy?a Św. wzniesiony w stylu pó?nego baroku (1771-1811) wg projektu kapucyna o. Innocentego Bartha. Jednonawowy, z dwukondygnacyjną fasadą (1781) i iluzjonistyczną polichromią wn?trza (1809). O?tarze z II po?owy XIX w. (w g?ównym - rokokowy krucyfiks z XVIII w.). Klasztor staną? równocześnie z kościo?em; skrzyd?o pn.-zach. z 1853 r.
Wzniesiony w drugiej po?owie XIV wieku, zapewne z fundacji króla Kazimierza Wielkiego, konsekrowany przez biskupa przemyskiego Macieja herbu Janina w roku 1402. Po przebudowie z ko?ca XV w., ponownie konsekrowany w roku 1512. Gotycki korpus nawowy gruntownie przebudowany w latach 1637-1646, staraniem ks. Kaspra Ro?y?skiego, nak?adem Roberta Wojciecha Portiusa. We wn?trzu znakomity zespó? wyposa?enia kościelnego z XV-XVII w., m.in.: gotycka Grupa Pasji z początku wieku XV, tablicowy obraz Koronacji Marii z ok. 1480 roku, sześ? nastaw o?tarzowych z XVII w., cynowa chrzcielnica fundacji Portiusa z 1634 roku, ponad dwadzieścia obrazów sztalugowych na p?ótnie z pierwszej po?owy XVII w., liczne sprz?ty kościelne z XVII i XVIII w.
Krzy? papieski, pierwotnie stojący przy o?tarzu, przy którym Papie? Jan Pawe? II odprawi? msz? św. na krośnie?skim lotnisku 10 czerwca 1997 r. Pomnik Jana Paw?a II wykonany wed?ug projektu s. Czes?awy Augustyny Marek.
Budynek wzniesiony na prze?omie XIX i XX w., dawna siedziba Pierwszej Krajowej Fabryki Zegarów Wie?owych Micha?a Mi?sowicza - Cechmistrza Cechu Wielkiego Rzemieślników Chrześcijan, wiceburmistrza Krosna. Remont budynku i adaptacja do celów muzealnych przeprowadzone przez krośnie?skich rzemieślników w latach 1984-1987.
W ekspozycji: Dzieje rzemios?a Polski po?udniowo-wschodniej.
Początki placu targowego w Krośnie si?gają czasów przedlokacyjnych. W obecnym kszta?cie plac rynkowy rozmierzono jednak oko?o po?owy XIV wieku, w trakcie lokacji miasta. Badania archeologiczne prowadzone pod nawierzchnią placu w latach 1999-2000, ujawni?y cenne elementy dawnej infrastruktury miejskiej (wodociągi, kramy kupieckie, studnie, kana?y ściekowe), przede wszystkim relikty dwóch okaza?ych budowli: domu wójtowskiego z po?owy XIV wieku - zlokalizowanego w zachodniej cz?ści Rynku oraz ratusza renesansowego, wniesionego w początkach XVI wieku we wschodniej cz?ści placu, zburzonego w roku 1818. Zachowane elementy przyrynkowej zabudowy mieszcza?skiej si?gają XV wieku. W pierzei po?udniowej i pó?nocnej, zachowane podcienia arkadowe, przewa?nie z XVI i XVII wieku. Pierwotnie w podcienia wyposa?one by?y równie? kamienice pierzei wschodniej i zachodniej.
Za?o?ony zapewne ok. 1786 r., u?ytkowany g?ównie w XIX i na początku XX w. Miejsce wiecznego spoczynku osób zas?u?onych w historii Krosna i okolicy (uczestnicy walk o niepodleg?oś?, burmistrzowie, radni miasta i powiatu, urz?dnicy, duchowni, nauczyciele i lekarze, artyści, rzemieślnicy, kupcy). Zachowana substancja (m.in. pomnik powsta?ców z 1863 r.) i treś? inskrypcji potwierdzają zabytkowe walory nekropolii.