Miasta :: Katalog Miast :: Witaj w twoim mieście

Urząd Miejski Chojnice

Stary Rynek 1

89-600 Chojnice

tel. 52 397-21-28

Kościo?y i Parafie Szpitale Policja, Stra? Miejska i Po?arna
Firmy

Historia Chojnic si?ga średniowiecza. Jak wykazują badania archeologiczne, w XI - XII w. istnia?a tu osada otoczona wa?em ziemno-drewnianym. W ?ród?ach pisanych nazwa Chojnice pojawi?a si? po raz pierwszy w 1275 r., w dokumencie wystawionym przez ksi?cia pomorskiego Mestwina II. Na początku XIV w. Krzy?acy opanowali Pomorze Gda?skie i od nich zapewne, przed 1320 rokiem, Chojnice otrzyma?y prawo miejskie, zaś odnowiony przywilej lokacyjny datowany jest w 1360 r. Miasto zosta?o w tym czasie silnie ufortyfikowane (fragmenty murów obronnych i baszty zachowa?y si? do dnia dzisiejszego), po?o?one by?o pomi?dzy dwoma jeziorami, tote? spe?nia?o wa?ną rol? w systemie obronnym pa?stwa krzy?ackiego. Le?a?o na szlaku z Brandenburgii do stolicy Zakonu Krzy?ackiego oraz na skrzy?owaniu dróg handlowych, co sprzyja?o rozwojowi gospodarczemu - na prze?omie XIV/ XV w. zorganizowa?y si? liczne cechy rzemieślnicze. W 1440 r. Chojnice przystąpi?y do Związku Pruskiego, lecz wskutek wewn?trznych konfliktów spo?ecznych kilka lat pó?niej Rada Miejska zadeklarowa?a wiernoś? Zakonowi, który osadzi? w mieście silną za?og? wojskową. 18 września 1454 r. pod Chojnicami rozegra?a si? pierwsza bitwa wojny polsko - krzy?ackiej. W starciu z zaci??nymi wojskami Krzy?aków, dowodzona przez króla Kazimierza Jagiello?czyka armia polsko-pruska, której trzon stanowi?o pospolite ruszenie, ponios?a kl?sk?; po stronie polskiej poleg?y co najmniej trzy tysiące ludzi. Trzynaście lat pó?niej, 28 września 1466 r. po d?ugotrwa?ym obl??eniu wojska polskie zdoby?y Chojnice, otwierając drog? do zawarcia II Pokoju Toru?skiego.

Po zako?czeniu wojny król potwierdzi? Chojnicom wszystkie posiadane przywileje oraz utworzy? starostwo grodowe, które w uznaniu zas?ug wojennych nada? do?ywotnio Andrzejowi zwanemu Puszkarzem, pó?niej miasto przesz?o pod w?adz? starostów cz?uchowskich. Pod opieką Rzeczypospolitej, w ?onie Prus Królewskich, nastąpi?y dwa wieki pomyślności w dziejach Chojnic. By?y najwi?kszym miastem w powiecie cz?uchowskim, w po?udniowo-zachodniej cz?ści województwa pomorskiego. Stabilnoś? gospodarczą zapewnia?o dobrze rozwini?te rzemios?o, szczególnie liczne zak?ady produkcji p?ótna i sukna, do których pó?produkty dostarczali kooperanci z okolicznych miasteczek. Chojnice by?y te? tradycyjnym ośrodkiem handlu zbo?em. Dwa razy do roku w tutejszym ratuszu odbywa?y si? posiedzenia sądu ziemskiego pod przewodnictwem wojewody.
         Wysoki poziom reprezentowa?o szkolnictwo (szko?a istnia?a od po?. XIV w.); m?odzie? chojnicka licznie udawa?a si? na studia w uniwersytetach niemieckich. W 1555 r. Rada Miejska oficjalnie przyj??a wyznanie lutera?skie, wraz z nią wi?kszoś? mieszka?ców. Po sześ?dziesi?ciu latach katolicy odzyskali swój XIV-wieczny, gotycki kośció? farny, zaś ewangelicy wkrótce wybudowali w?asny zbór na rynku obok ratusza. Z inicjatywy ks. Jana Dor?gowskiego przybyli do Chojnic jezuici, którzy prowadzili dzia?alnoś? misyjną i edukacyjną w za?o?onej w 1623 r. szkole, pó?niej kolegium; w XVIII w. wybudowali barokowy kośció? (obecnie p.w. Zwiastowania NMP) oraz istniejący do dziś gmach szkolny. W okresie spokojnej egzystencji rozkwita?o ?ycie kulturalne, m.in. na kilka lat przed śmiercią osiad? w Chojnicach wybitny malarz śląsko-gda?ski Herman Han (zm. 1628).
        Okres pomyślności przerwa? najazd Szwedów; w latach 1655 - 60 miasto by?o kilkakrotnie nawiedzane przez wroga, trawione po?arami. Dalsze nieszcz?ścia przyniós? wiek XVIII - grabie?e obcych wojsk podczas wojen pó?nocnej i siedmioletniej, nawroty epidemii cholery, wielkie po?ary w latach 1733 i 1742 dokona?y dzie?a upadku. Miasto odbudowa?o si? jednak ogromnym wysi?kiem mieszka?ców, w czym zas?uga m.in. wybitnego burmistrza Izaaka G. Goedtkego. Do dzisiejszego dnia przetrwa?y niektóre budynki z tamtego wieku.
        W wyniku I rozbioru Polski 21 września 1772 r. do Chojnic wkroczy?y wojska pruskie. Miasto sta?o si? siedzibą nowo powo?anego powiatu chojnickiego. Zlikwidowany jednak zosta? samorząd miejski, a nowe stosunki polityczne doprowadzi?y do g??bokiego regresu spo?eczno-gospodarczego. Zastój prze?amany zosta? dopiero w II po?owie XIX w. dzi?ki wybudowaniu kilku szos oraz linii kolejowej Pi?a - Tczew (1871 - 73), ?ączącej nasze miasto z Berlinem, Gda?skiem i Królewcem. Budowa dalszych linii sprawi?a, ?e Chojnice sta?y si? wa?nym w?z?em kolejowym na Pomorzu. Równocześnie w?adze pruskie zlokalizowa?y w mieście szereg urz?dów i instytucji, które przyczyni?y si? do umiarkowanego rozwoju gospodarczego i post?pu cywilizacyjnego. W 1871 r. powsta?a gazownia miejska, w 1900 r. uruchomiono wodociąg i elektrowni?, w 1909 r. kanalizacj? sanitarną.
         W mieście istnia?o dobrze zorganizowane szkolnictwo. Istotna rola przypad?a katolickiemu gimnazjum, które powo?ano w 1815 r. W intencji zaborców mia?o ono germanizowa? inteligencj? pomorską, lecz w szkole od lat 30. dzia?a?y tajne ko?a filomackie m?odzie?y polskiej; z tej ku?ni wysz?o wielu duchowych przywódców, dzia?aczy niepodleg?ościowych oraz twórców regionalizmu kaszubskiego (m.in. F. Ceynowa, A. Majkowski, J. Karnowski).
          Na mocy Traktatu Wersalskiego powiat chojnicki znalaz? si? w granicach niepodleg?ej II Rzeczypospolitej, wojsko polskie wkroczy?o do Chojnic 31 stycznia 1920 r. Granica pa?stwowa zosta?a ustanowiona w odleg?ości 2 km od miasta, przez miasto bieg? wa?ny szlak tranzytowy (drogowy i kolejowy) z Rzeszy Niemieckiej do Prus Wschodnich. Miasto pe?ni?o w dwudziestoleciu mi?dzywojennym rol? centrum administracji, ?ycia spo?ecznego, szkolnictwa, kultury i turystyki, ośrodka handlu i us?ug dla regionu po?udniowych Kaszub i Borów Tucholskich.
        W dniu 1 września 1939 r. Chojnice zosta?y zaatakowane jako jedno z pierwszych miast polskich; o 4.30 na stacj? kolejową wjecha? pociąg pancerny, który zosta? przez polską obron? wyparty i unieszkodliwiony. Bohaterska obrona miasta zosta?a z?amana po wielogodzinnej walce. Pierwszego dnia wojny pod Krojantami (5 km od Chojnic) szwadrony 18 Pu?ku U?anów Pomorskich stoczy?y s?ynną potyczk? z niemiecką piechotą zmotoryzowaną. W pierwszych miesiącach okupacji hitlerowcy zamordowali ok. 500 mieszka?ców Chojnic i powiatu, szczególnym miejscem masowych zbrodni sta?a si? podmiejska Dolina Śmierci. Terror i zbrodnie, wysiedlenia, aresztowania trwa?y przez ca?y okres wojny. Okr?g Gda?sk - Prusy Zachodnie zosta? wcielony w granice Rzeszy, tote? mieszka?ców Chojnic poddano przemo?nej presji germanizacyjnej. Dobrze zorganizowane by?o tajne nauczanie oraz konspiracyjna pomoc spo?eczna, grupy ruchu oporu (TOW Gryf Pomorski) dzia?a?y g?ównie w lasach powiatu chojnickiego. 14 lutego 1945 r. Chojnice zosta?y wyzwolone spod okupacji przez Armi? Czerwoną, w mieście i najbli?szej okolicy poleg?o ok. 800 ?o?nierzy. W toku walk śródmieście leg?o w gruzach.
       Po II wojnie światowej trud mieszka?ców skierowany by? na odbudow? oraz popraw? warunków bytu. Począwszy od lat 60. nastąpi? okres rozwoju, związany z rozbudową, bąd? budową nowych zak?adów przemys?u spo?ywczego, meblarskiego, metalowego i innych. Da?o to impuls budownictwu mieszkaniowemu, które realizowane by?o z du?ym rozmachem do lat 90., zarówno wielorodzinne (zw?aszcza spó?dzielcze) jak i indywidualne. Nastąpi? rozwój przestrzenny miasta, uros?y du?e osiedla - im. Hallera, 700-lecia, Kaszubskie, Kolejarzy, Bytowskie i in., powsta?y nowe szko?y i przedszkola.
        Transformacja ustrojowa spowodowa?a gruntowne zmiany spo?eczno - gospodarcze. Wi?kszoś? istniejących przedsi?biorstw nie sprosta?a wymaganiom gospodarki rynkowej i upad?a, w ich miejsce narodzi?y si? nowe, prywatne zak?ady, które jednak nie wch?on??y wszystkich pracowników; stąd utrzymuje si? w mieście wysokie bezrobocie. Odrodzenie samorządu terytorialnego przynios?o szereg pozytywnych zmian, w tym likwidacj? zapó?nie? w dziedzinie infrastruktury komunalnej, modernizacj? uk?adu komunikacyjnego, widoczną popraw? wizerunku miasta. Szczególne przyspieszenie nastąpi?o w ostatnim pi?cioleciu. m.in. Chojnice doczeka?y si? nowoczesnego szpitala, oddany zosta? do u?ytku park wodny, powstają tak?e dalsze projekty, które przybli?ą warunki ?ycia w mieście do europejskich standardów.